Şirket Kurarken Dikkat Edilmesi Gerekenler: Baştan Vermeniz Gereken 10 Karar
Şirket kurarken dikkat edilmesi gerekenler: şirket türü, unvan, faaliyet alanı, sermaye, ortaklık, adres, mali müşavir, banka ve vergi yükümlülükleri. Sonradan değiştirmesi zor ve masraflı olan 10 kararı baştan doğru vermek için rehber.
Şirket kurmak birkaç günlük bir işlem; ama o birkaç günde verdiğiniz kararların bir kısmını yıllarca taşırsınız. Unvanı, adresi, ortaklık yapısını ya da faaliyet konusunu sonradan değiştirmek mümkündür, ama her değişiklik yeni tescil, yeni masraf ve zaman demektir.
Bu yazıda şirket kurarken baştan doğru vermeniz gereken 10 kararı anlatıyoruz. Amaç, kuruluş günü hızlı ilerlerken sonradan “keşke” demeyeceğiniz bir başlangıç yapmanız.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Kuruluş öncesinde tüm kararları mali müşavirinizle birlikte değerlendirin.
1. Şirket türü: Şahıs mı, limited mi, anonim mi?
İlk ve en belirleyici karar budur. Şahıs şirketi hızlı ve düşük maliyetle kurulur ama sahibinin sorumluluğu sınırsızdır. Limited şirket, sorumluluğun kural olarak sermayeyle sınırlı olduğu ve küçük–orta ölçekli işler için en yaygın türdür. Anonim şirket ise yatırım almayı ve pay devrini kolaylaştırır ama daha ağır bir yapıdır.
Ayrıntılı karşılaştırma için: Şahıs şirketi nasıl kurulur? ve Sanal ofis ile limited şirket kuruluşu.
2. Unvan
Şirketinizin resmî adı faturalarda, sözleşmelerde ve banka hesabında görünecek. Kısa, akılda kalan, markanızla uyumlu ve başka bir şirketle karışmayacak bir unvan seçin. Ticaret sicilinde benzer unvan olup olmadığını önceden kontrol ettirin.
3. Faaliyet konusu
Esas sözleşmedeki faaliyet konusu ve vergi dairesine bildirilen faaliyet kodu; oda kaydınızı, bazı izin ve ruhsatları, hatta bankaların size bakışını etkiler. Ana faaliyetinizi net yazın, ileride girebileceğiniz alanları da makul ölçüde ekleyin.
4. Sermaye
Sermaye tutarı, şirketin ciddiyeti ve kredi başvuruları açısından önemlidir; ama taahhüt ettiğiniz sermayeyi ödemeniz gerektiğini unutmayın. Limited şirkette sermaye, esas sözleşmedeki sürede ve en geç tescilden itibaren 24 ay içinde ödenir.
5. Ortaklık yapısı ve pay oranları
Ortaklı kuruyorsanız pay oranlarını, kimin müdür olacağını ve ortaklardan biri ayrılmak isterse ne olacağını baştan konuşun. Bu konular kuruluşta yazıya dökülmezse ileride en büyük anlaşmazlık kaynağı olur.
6. Şirket adresi
Adres; ticaret sicilinde, vergi levhasında, faturalarda ve Google İşletme Profili’nizde görünecek. Vergi dairesi bu adreste yoklama yapacak ve resmî tebligatlar buraya gelecek. Seçenekler:
- Kiralık ofis: Kira, depozito, aidat ve genellikle stopaj yükü.
- Ev adresi: Mümkün; ama mahremiyet, ev sahibi onayı ve yoklama gibi konuları var: Ev adresi şirket adresi olur mu?
- Sanal ofis: Kira yükü olmadan kurumsal bir adres; sözleşme adresin dayanağıdır.
Adresi sonradan değiştirmenin masraflı olduğunu unutmayın: Şirket adresi nasıl değiştirilir?
7. Mali müşavir
Kuruluş işlemlerini, beyannameleri ve defterleri çoğu şirket bir mali müşavirle yürütür. Sektörünüzü bilen, ulaşılabilir ve ücretlendirmesi net bir müşavir seçin. Kuruluştan önce görüşmek, yukarıdaki kararların çoğunu doğru vermenizi sağlar.
8. Banka
Şirket hesabı olmadan ödeme alamaz, sermayeyi yatıramazsınız. Bankaların istediği belgeleri önceden öğrenin; özellikle yabancı ortaklı şirketlerde bu adım zaman alabilir: Sanal ofis ile şirket banka hesabı açmak.
9. Kuruluş sonrası yükümlülükler
Tescil bitiş değil başlangıçtır: KEP adresi, gerçek faydalanıcı bildirimi, defter tasdiki, e-belge yükümlülükleri… Kontrol listemiz: Şirket kuruluşundan sonra yapılması gerekenler.
10. Telefon ve iletişim
Şirket telefonunu kim açacak? Kişisel numaranızı herkese vermek istemiyorsanız ya da toplantıdayken çağrıları kaçırmak istemiyorsanız, baştan bir çözüm düşünün: Sanal sekreterlik nedir?
Özet kontrol listesi
| # | Karar | Sonradan değiştirmek |
|---|---|---|
| 1 | Şirket türü | Tür değişikliği / yeni kuruluş gerekir |
| 2 | Unvan | Tescil ve belge değişikliği gerekir |
| 3 | Faaliyet konusu | Esas sözleşme değişikliği gerekebilir |
| 4 | Sermaye | Artırım / azaltım işlemi gerekir |
| 5 | Ortaklık yapısı | Pay devri işlemleri gerekir |
| 6 | Adres | Tescil, vergi dairesi bildirimi, yoklama |
| 7 | Mali müşavir | Kolay |
| 8 | Banka | Kolay |
| 9 | Kuruluş sonrası yükümlülükler | Süreler kaçarsa ceza riski |
| 10 | Telefon ve iletişim | Kolay |
Adres kararını kolaylaştırın
Open Up Office, 2011’den beri Kadıköy Kozyatağı’nda aynı adreste yeni kurulan şirketlere yasal adres sağlıyor. Yoklamada ofisteyiz, posta ve tebligatlarınızı teslim alıp bildiriyoruz. Sanal ofis hizmetimizi inceleyebilir, fiyatı neyin belirlediğini bu yazımızda okuyabilir ya da bizi arayabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Şirket kurarken ilk ne yapılmalı?
Önce şirket türüne (şahıs, limited ya da anonim) karar verin; unvan, sermaye, ortaklık yapısı ve adres gibi diğer kararlar buna göre şekillenir. Bu aşamada bir mali müşavirle görüşmek, sonradan yapılacak masraflı değişiklikleri önler.
Şirket kurarken adres olarak ne gösterilebilir?
Kira sözleşmesi olan bir iş yeri, tapulu bir mülk, ev adresi ya da sanal ofis adresi gösterilebilir. Adresin dayanağı olan belge (kira, tapu ya da sanal ofis sözleşmesi) kuruluş ve vergi dairesi yoklaması sırasında gerekir.
Faaliyet alanlarını geniş yazmak sorun olur mu?
Esas sözleşmede faaliyet konusunu biraz geniş tutmak ileride yeni işlere girmeyi kolaylaştırır. Ancak ana faaliyetinizin açıkça yazılması ve vergi dairesine bildirilen faaliyet koduyla uyumlu olması gerekir; bunu mali müşavirinizle birlikte belirleyin.
Şirket kurduktan sonra adres değiştirilebilir mi?
Evet, ama ticaret siciline tescil, vergi dairesine bildirim ve yeni belgeler gibi masrafları vardır. Bu yüzden baştan yıllarca kullanabileceğiniz bir adres seçmek en ekonomik yoldur.